Thông tư 37/2022/TT-BCT (ban hành 23/12/2022, hiệu lực 01/03/2023) quy định quy tắc xuất xứ trong Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện ASEAN – Nhật Bản (AJCEP), tức C/O mẫu AJ, và bãi bỏ Quyết định 44/2008/QĐ-BCT về cấp C/O mẫu AJ. Hàng không có xuất xứ thuần túy đạt xuất xứ khi có hàm lượng giá trị khu vực từ 40% hoặc chuyển đổi mã HS ở cấp 4 số, do nhà xuất khẩu chọn. Cuối tháng 10/2026, Bộ Công Thương lấy ý kiến dự thảo sửa thông tư để chuyển quy tắc cụ thể mặt hàng sang HS 2022. Chi tiết ở bài viết dưới đây của khai báo hải quan.
Thông tin nhanh
Tiêu chí xuất xứ
Theo Tạp chí Công Thương, hàng hóa được coi là có xuất xứ AJCEP khi:
- có xuất xứ thuần túy hoặc được sản xuất toàn bộ tại một nước thành viên (Điều 6); hoặc
- dùng nguyên liệu không có xuất xứ nhưng đạt một trong hai tiêu chí: hàm lượng giá trị khu vực (RVC) từ 40% theo công thức tại Điều 8 và công đoạn cuối cùng thực hiện tại nước xuất khẩu; hoặc toàn bộ nguyên liệu không có xuất xứ chuyển đổi mã HS ở cấp 4 số (CTH).
Nhà xuất khẩu được chọn tiêu chí, trừ khi Phụ lục I quy định tiêu chí riêng cho mặt hàng đó.
Cấu trúc phụ lục
| Phụ lục | Nội dung |
| I | Quy tắc cụ thể mặt hàng (HS 2017) |
| II | Mẫu C/O AJ của ASEAN |
| III | Mẫu C/O AJ của Nhật Bản |
| IV | Thông tin tối thiểu trên C/O |
| V | Danh mục sản phẩm công nghệ thông tin |
Dự thảo sửa đổi năm 2026
Ngày 30/10/2026, Bộ Công Thương công bố dự thảo thông tư sửa đổi Thông tư 37/2022 (lấy ý kiến đến 09/11/2026). Dự thảo thay Phụ lục I sang HS 2022, sửa Điều 34 về chuyển tiếp, chấp nhận C/O cấp trước ngày chuyển đổi, cho phép cấp C/O cho lô hàng đã xuất trước ngày chuyển đổi và C/O giáp lưng theo mã HS mới. Ngày hiệu lực chưa được công bố.
C/O mẫu AJ hay VJ?
Hàng Nhật Bản có thể hưởng ưu đãi theo AJCEP (C/O mẫu AJ) hoặc theo Hiệp định Đối tác kinh tế Việt Nam – Nhật Bản VJEPA (C/O mẫu VJ); quy tắc xuất xứ VJEPA được hợp nhất tại Văn bản hợp nhất 09/VBHN-BCT. Hai hiệp định có biểu thuế riêng, nên doanh nghiệp tra cả hai trước khi chọn mẫu C/O.
Công văn hải quan về C/O mẫu AJ đang có trên site: 2173/TCHQ-GSQL về xác minh C/O (2016), 6796/TCHQ-GSQL về C/O cấp sau (2019), 3106/TCHQ-GSQL về số lượng trên C/O (2021). Các công văn này ban hành trước Thông tư 37/2022, cần đối chiếu quy định hiện hành khi áp dụng.
Tình trạng hiệu lực và văn bản liên quan
Tình trạng hiệu lực dưới đây được rà soát ngày 16/11/2026 từ các nguồn công khai. Trước khi áp dụng cho lô hàng cụ thể, đối chiếu lại trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về văn bản pháp luật (vbpl.vn).
Lưu ý phân biệt AJCEP (C/O mẫu AJ, ASEAN – Nhật Bản) với VJEPA (C/O mẫu VJ, Việt Nam – Nhật Bản). Các công văn về C/O mẫu AJ, ví dụ cấp sau hay số lượng trên C/O, có tại chuyên mục C/O form AJ. Kiểm tra C/O khi nhập khẩu theo Thông tư 33/2023/TT-BTC.
